Je zolder verbouwen: in welke volgorde pak je het aan?

Een zolder verbouwen lijkt een stapel losse klussen, maar in de praktijk hangen ze aan elkaar vast, omdat bijna elke stap iets openmaakt wat een volgende stap weer dichtmaakt. Wie de volgorde goed kiest, doet elk stuk werk één keer, en wie hem omdraait, breekt vroeg of laat een nieuwe vloer of een gestuukte wand weer open om er alsnog een leiding of een balk bij te krijgen.

Hieronder staat de volgorde die wij zelf aanhouden als iemand ons vraagt waar hij moet beginnen, met bij elke stap de reden waarom die op die plek hoort.

De volgorde in zeven stappen

1. Het dak en de dakkapel, want dat bepaalt hoeveel stahoogte en vloer je hebt om mee te werken.
2. Wat door het dak gaat, zoals een ontluchting, een afvoer of een kanaal voor de ventilatie.
3. Wat door de vloer gaat, dus stroom, internet en de leidingen voor een eventuele badkamer.
4. De trap, omdat die een gat in de vloer vraagt en de indeling van de ruimte vastlegt.
5. Isolatie en binnenafwerking van het dak, de wanden en de dagkanten.
6. De verwarming, als de ruimte eenmaal dicht is en je weet hoe warm hij blijft.
7. De vloer, de afwerking en de rookmelder, als allerlaatste, zodat er niemand meer overheen sjouwt.

Eerst het dak, want dat bepaalt de ruimte

De dakkapel komt vooraan, omdat pas daarna vaststaat waar je rechtop kunt staan en waar dus een bed, een bureau of een douche past. Wie eerst gaat indelen en daarna een dakkapel plaatsen laat, merkt vaak dat de wand die hij net heeft gezet precies onder de nieuwe opening staat, en dat de stopcontacten aan de verkeerde kant zitten.

Staat er al een kapel, dan hoort de vraag wat je ermee doet ook in deze eerste stap. Is het geraamte nog droog en hard, dan kun je de dakkapel renoveren met nieuwe bekleding, beter glas en een dikker isolatiepakket, en dat gaat snel omdat de opening in het dak blijft zoals hij is. Zit er rot in de onderdorpel of wil je meer breedte, dan is een dakkapel vervangen de logische keuze, en dat doe je vóórdat binnen iets wordt afgewerkt.

Dan alles wat door het dak of de vloer gaat

Een ontluchtingspijp of een rookgasafvoer die midden in de plek van de dakkapel uitkomt, moet verplaatst worden terwijl het dak toch al open is, en daarover staat meer bij een ontluchting of schoorsteen verplaatsen. Hetzelfde geldt voor alles wat onder de vloer door loopt: de kabels voor stroom en internet op zolder en de aanvoer en afvoer van een badkamer onder de dakkapel.

Die leidingen horen er te liggen voordat de trap komt en voordat de wanden dicht gaan, omdat een installateur ze dan in een paar uur legt, terwijl hij er na de afwerking dagen over doet en er gaten achterlaat die weer gedicht en geschilderd moeten worden.

De trap, en daarna pas de wanden

Een vaste trap vraagt een sparing in de zoldervloer en vaak een verplaatste balk, en de plek van die trap bepaalt waar je later een deur of een kast kwijt kunt. Wat daarbij komt kijken lees je bij een vaste trap naar zolder; het belangrijkste is dat de trap er staat voordat de vloer zijn laatste laag krijgt.

Daarna volgen de isolatie en de wanden, met de dagkanten rond de ramen van de kapel. Hoe dat eruitziet en wat er bij de binnenkant van een nieuwe kapel hoort, staat bij de afwerking van de binnenkant, en pas als die ruimte dicht is weet je hoeveel warmte hij vasthoudt.

Verwarmen, en als laatste de vloer

Met de isolatie op zijn plek kun je uitrekenen wat er aan verwarming nodig is, en dat is bijna altijd minder dan mensen vooraf denken. Welke mogelijkheden er zijn, van een extra radiator tot vloerverwarming, staat bij een zolder verwarmen na een dakkapel, en kies je voor vloerverwarming, dan hoort die uiteraard vóór de afwerkvloer te liggen.

De vloer, het schilderwerk en de plinten komen als allerlaatste, omdat er tot die tijd mensen met gereedschap en platen overheen lopen. Hang op dezelfde dag een rookmelder op, want die is op elke verdieping met een verblijfsruimte verplicht, en wat daarbij geldt lees je bij een rookmelder op zolder.

Wat er misgaat als je de volgorde omdraait

De duurste vergissing die wij tegenkomen is een zolder die al helemaal af is op het moment dat iemand besluit dat er toch een dakkapel bij moet. Wie op dat moment een dakkapel plaatsen wil, moet de wand onder het dakvlak weer openmaken, de vloer afdekken of eruit halen, en de stopcontacten en het schilderwerk rond de nieuwe opening opnieuw laten doen.

Begin je dus met plannen, zet dan eerst de dakkapel op papier, ook als hij pas volgend jaar komt, zodat de rest van de verbouwing daar al op aansluit. Hoe de dag op het dak zelf verloopt lees je bij het plaatsen van een kapel, en wat de kapel kost reken je uit in de rekenhulp.